اگر بخواهیم به این سؤال صریح و منصفانه پاسخ دهیم، باید بگوییم منطقه آزاد شدن ماکو صرفاً تغییر یک عنوان اداری یا ایجاد چند ساختمان و پروژه نبوده است؛ بلکه طی سالهای گذشته، بهویژه با شتاب گرفتن برنامههای توسعهای اخیر، زیرساختها و فرصتهایی در منطقه ایجاد شده است.
به نقل از روابط عمومی منطقه آزاد ماکو ؛ امروز مردم منطقه، آثار منطقه آزاد شدن ماکو را در بخشهای مختلف زندگی و اقتصاد منطقه میتوانند مشاهده کنند؛ از احداث فرودگاه بینالمللی ماکو، توسعه حدود ۹۰ کیلومتر بزرگراه و مسیرهای ارتباطی، احداث بزرگراه جاده ابریشم، جاده ماکو–دانالو، دوباندهسازی و تعریض کمربندی ماکو و مسیر ماکو–بازرگان گرفته تا توسعه زیرساختهای شهری، روستایی و خدماتی.
اما شاید مهمترین دستاورد منطقه آزاد برای مردم، ایجاد بستر اشتغال و فعالیت اقتصادی باشد. امروز حدود ۱۹۰ واحد تولیدی فعال در منطقه فعالیت دارند و در مجموع، فعالیتهای صنعتی، تولیدی و کشاورزی زمینه اشتغال و ایجاد فرصت شغلی برای بیش از ۵۰ هزار نفر را فراهم کرده است.
از سوی دیگر، با محصورسازی محدوده منطقه و راهاندازی گیت گمرکی، زمینه بهرهمندی کسبوکارها و فعالان اقتصادی مستقر در محدوده از مزایا و مشوقهای قانونی مناطق آزاد فراهم شده است. کسبوکارهای مستقر در محدوده قانونی منطقه و فعالان اقتصادی نیز با ثبت شرکت و فعالیت در چارچوب قوانین و مقررات، میتوانند از مزایا و معافیتهای قانونی منطقه آزاد بهرهمند شوند.
این یعنی منطقه آزاد ماکو فقط برای سرمایهگذاران بزرگ نیست؛ بلکه یک فرصت اقتصادی برای تولیدکننده، تاجر، راننده، کشاورز، فعال گردشگری، صاحب کسبوکار و جوانی است که میخواهد آینده شغلی خود را در زادگاهش بسازد.
تصویب طرح جامع منطقه آزاد ماکو پس از ۱۲ سال انتظار نیز اتفاق بسیار مهمی برای آینده مردم منطقه بود. این سند، نقشه راه توسعه منطقه را مشخص کرده و زمینه قانونی و اجرایی برای توسعه متوازن شهرها و روستاها، سرمایهگذاری، صنعت، گردشگری، کشاورزی، حملونقل و سایر بخشها را فراهم کرده است.
در حوزه کشاورزی نیز احداث بزرگترین باغ هوشمند گردو و پسته غرب آسیا، تنها یک پروژه کشاورزی نیست؛ بلکه ایجاد الگویی نوین برای توسعه کشاورزی دانشبنیان، مدیریت منابع آب و ایجاد فرصتهای جدید اقتصادی در منطقه است.
در حوزه حملونقل و لجستیک نیز ظرفیت بزرگی برای آینده مردم منطقه در حال شکلگیری است. راهآهن تبریز–چشمهثریا، دهکده لجستیک ۱۸۲۰ هکتاری در محدوده فرودگاه، مرکز لجستیک ۲۷۰ هکتاری در مرز بازرگان، تیرپارکهای تخصصی و توسعه بازارچه مرزی ساریسو، میتوانند ماکو را به یکی از مهمترین مراکز حملونقل و تجارت منطقه تبدیل کنند.
معنای این پروژهها برای مردم چیست؟
یعنی ایجاد هزاران فرصت جدید در حوزههای حملونقل، انبارداری، ترانزیت، خدمات فنی، تجارت، تعمیرات، اقامت، گردشگری و کسبوکارهای وابسته.
در حوزه گردشگری نیز سرمایهگذاریهای گسترده بخش خصوصی در زیپلاین کوسج، هتلهای چهار و پنجستاره، اقامتگاههای استاندارد، مرمت و احیای آثار تاریخی و توسعه ظرفیتهای گردشگری منطقه در حال انجام است؛ سرمایهگذاریهایی که علاوه بر معرفی ماکو، برای جوانان و کسبوکارهای محلی فرصت ایجاد میکند.
در بخش انرژی و فناوریهای نوین نیز حرکت منطقه آزاد ماکو به سمت شهرک انرژی خورشیدی، توسعه نیروگاههای خورشیدی و هدفگذاری برای تولید هزار مگاوات انرژی تجدیدپذیر و همچنین ایجاد زیرساختهای اقتصاد دیجیتال و دیتاسنتر، نشان میدهد که توسعه منطقه فقط محدود به تجارت سنتی نیست و برای نسل آینده نیز برنامهریزی شده است.البته سهم مردم فقط اشتغال و سرمایهگذاری نیست.
منطقه آزاد ماکو در کنار توسعه اقتصادی، در حوزه مسئولیتهای اجتماعی نیز وارد عمل شده است؛ از جمعآوری مدارس کانکسی و احداث فضاهای آموزشی در روستاهای محروم تا آبرسانی به روستاهای دارای تنش آبی، مشارکت در راهسازی روستایی و تجهیز بیمارستانها و مراکز درمانی منطقه.
در حوزه شهری نیز پروژههایی مانند پارک امام خمینی(ره)، نمایشگاه بینالمللی، بازارچه امید، ساماندهی مبادی ورودی منطقه، بهسازی و توسعه زیرساختها، بازآفرینی شهری و پروژههای متعدد عمرانی، بخشی از تغییراتی است که در منطقه ایجاد شده است.
بنابراین شاید بهترین پاسخ به این سؤال این باشد:
سهم مردم از منطقه آزاد ماکو، فقط دیدن پروژهها نیست؛ سهم مردم باید اشتغال فرزندانشان، رونق کسبوکارشان، توسعه شهر و روستایشان، برخورداری از زیرساختهای بهتر و امکان ساختن آیندهای بهتر در زادگاهشان باشد و منطقه آزاد ماکو در این مسیر، از فرودگاه و جاده تا کارخانه و باغ هوشمند، از بازارچه و مرکز لجستیک تا مدرسه و بیمارستان، از گردشگری و هتلسازی تا انرژی خورشیدی و اقتصاد دیجیتال، زیرساختهایی را ایجاد کرده یا در حال ایجاد آنهاست که آثار اصلی آن باید در نهایت در زندگی مردم منطقه دیده شود.
در پایان باید گفت ، منطقه آزاد ماکو یک پروژه متعلق به یک سازمان یا یک دولت نیست؛ سرمایهای برای مردم ماکو، شوط و پلدشت و نسلهای آینده این سرزمین است. آنچه تاکنون ساخته شده، بخشی از زیرساخت توسعه است و آنچه اهمیت بیشتری دارد، تبدیل این زیرساختها به اشتغال پایدار، رونق اقتصادی و ارتقای کیفیت زندگی مردم منطقه است.