در آستانه برگزاری سومین دوره جایزه نوآوری «آزاده»، برگزارکنندگان با اشاره به چالشهای زیرساختی و بحرانهای اقتصادی، از تغییر معیار ارزیابی استارتآپها از شاخصهای مالی به «تابآوری و پادشکنندگی» خبر دادند. بر اساس پایش صورتگرفته از ۲۲۰ استارتآپ دارای بنیانگذار زن، ۸۵ درصد به فعالیت خود ادامه میدهند و مهمترین چالش آنها اختلالات اینترنت اعلام شده است.
نشست خبری سومین دوره جایزه نوآوری آزاده امروز (۲۰ تیر) با حضور اعضای انجمن ملی زنان کارآفرین و نمایندگان سازمان نصر تهران برگزار شد. در این نشست، مسئولان کمیتههای مختلف با تأکید بر شعار «مسیر ماندگار آزاده؛ جنگ، تابآوری و آینده»، رویکرد جدید این رویداد را فاصله گرفتن از یک رقابت استارتآپی متعارف و تمرکز بر روایتهای واقعی بقا و مسئولیتپذیری اجتماعی عنوان کردند.
خداحافظی با معیارهای سرمایهمحور؛ «کار درست» مبنای ارزیابی قرار گرفت
کتایون سپهری، عضو هیئتمدیره انجمن صنفی زنان مدیر کارآفرین و رئیس کمیته استارتآپ جایزه، با گرامیداشت یاد و اندیشه زندهیاد آزاده داننده، مبنای طراحی این دوره را تأکید او بر انجام «کار درست، به شیوه درست» دانست.
وی با اشاره به بحرانهای یک سال اخیر از جمله بیثباتی اقتصادی و اختلال در زیرساختها گفت: در چنین شرایطی برگزاری یک رقابت متعارف پاسخگوی نیاز زیستبوم نبود؛ به همین دلیل تصمیم گرفتیم به جای سنجش شاخصهای معمول مانند مدل درآمدی، اندازه بازار یا تعداد کاربران، «کیفیت تصمیمگیری مدیران زن در بحران» را ارزیابی کنیم.
سپهری با بیان اینکه «تابآوری» و «پادشکنندگی» محور اصلی ارزیابیها بوده است، افزود: ما به دنبال کسبوکارهایی بودیم که روایت ارزشمندی از عبور از بحران داشته باشند؛ روایتهایی که بتوانند برای سایر کارآفرینان الهامبخش باشند. شاخصهایی مانند کیفیت رهبری، توانایی حفظ تیم، حفظ ارتباط با مشتریان و برنامهریزی برای مواجهه با بحران، معیار سنجش ما بود و برایمان مهم بود که آیا یک استارتآپ پس از عبور از بحران، قویتر از گذشته به مسیر خود ادامه داده است یا خیر.
پایش ملی ۲۲۰ استارتآپ زنانه؛ ۶۳ درصد سهم شهرستانها
بهار فراهانی، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی و رئیس کمیته اجرایی، از تبدیل دادههای این رویداد به یک دارایی ارزشمند برای زیستبوم نوآوری کشور خبر داد و گفت: پرسشنامهای طراحی شد تا دادههای کمی و کیفی استارتآپها را جمعآوری کنیم و ببینیم آنها چگونه در شرایط بحران دوام آوردهاند.
وی با اشاره به نتایج اولیه این پایش ملی اظهار کرد: تاکنون ۲۲۰ استارتآپ دارای بنیانگذار زن در این طرح مشارکت کردهاند که ۳۷ درصد از تهران و ۶۳ درصد از سایر استانها هستند. این آمار نشان میدهد که این رویداد در حال تبدیل شدن به یک پایگاه ملی برای شناسایی و شبکهسازی است.
فراهانی با بیان اینکه ۴۸ درصد از این استارتآپها بیش از سه سال سابقه فعالیت دارند، به چالشهای اصلی آنها اشاره کرد و افزود: مهمترین مشکل، محدودیتهای فنی و اختلالات اینترنت بوده است. با این وجود، ۸۵ درصد از این کسبوکارها همچنان فعالند و تنها کمتر از یک درصد قصد تعطیلی کامل دارند. همچنین ۵۱ درصد، میزان تابآوری خود را «خوب» یا «عالی» ارزیابی کردهاند و ۷۷ درصد نسبت به آینده امیدوارند.
مسئولیت اجتماعی در اوج بحران
رئیس کمیته اجرایی جایزه با اشاره به یافتههای امیدوارکننده دیگر افزود: ۵۷ درصد از استارتآپها اعلام کردهاند که در دوره بحران، علاوه بر حفظ کسبوکار خود، در حوزه مسئولیت اجتماعی فعال بودهاند و خدماتی مانند مشاوره سلامت روان، آموزش و توانمندسازی اجتماعی ارائه کردهاند. این نشان میدهد زیستبوم استارتآپی کشور تنها به بقای خود نیندیشیده است.
وی در خصوص معیار انتخاب ۱۴ استارتآپ نهایی (۷ استارتآپ از تهران و ۷ استارتآپ از شهرستانها) گفت: مهمترین شاخص ما اتخاذ رویکردی فعالانه در مواجهه با بحران بود؛ حتی راهبردهایی که به نتیجه مطلوب نرسیده بودند نیز بهعنوان تجربهای ارزشمند ثبت شدند. هدف ما ثبت روایت واقعی شکستها، تابآوری و تغییر مسیر بود، زیرا این روایتها بخشی از حافظه زیستبوم نوآوری کشور به شمار میروند.
برگزاری در دو بخش و حمایت از استارتآپها
رویا کوهستانی، مدیرعامل انجمن ملی زنان کارآفرین، از برنامهریزی و اجرای فشرده این رویداد در کمتر از دو ماه خبر داد و گفت: به دلیل محدودیت زمان، سومین دوره در دو بخش طراحی شد؛ بخش نخست ۲۴ تیرماه در اتاق بازرگانی برگزار میشود و رویداد اصلی نیز شهریورماه با ابعاد گستردهتری برگزار خواهد شد. وی انتشار تدریجی روایتهای استارتآپها از طریق کانالهای رسمی جایزه را گامی برای توسعه یادگیری جمعی عنوان کرد.
چشمانداز بینالمللی و آموزش استانداردها
ویدا دیلمی، رئیس کمیته توسعه مشارکت و جذب حمایت نیز با اشاره به شعار امسال، تداوم فعالیتهای جمعی در روزهای سخت را معنا بخش عنوان کرد و گفت: تلاش کردیم مسیرهای متنوعی برای مشارکت طراحی کنیم تا هر فردی متناسب با توان خود، حتی با معرفی یک فرد یا ارائه مشاوره تخصصی، در این رویداد نقشآفرینی کند.
در همین حال، علی آذرکار، عضو اسبق هیئت مدیره سازمان نظام صنفی رایانهای استان تهران نیز بر ضرورت آموزش مسیر رشد به استارتآپها تأکید کرد و با اشاره به وجود نسخههای سادهسازیشده استانداردهای بینالمللی برای شرکتهای کوچک گفت: اگر استارتآپها قصد حضور در بازارهای جهانی را دارند، باید با زبان استانداردهای جهانی آشنا شوند. معماری کسبوکار نیز بهعنوان نقشه راه، کمک میکند تا استارتآپها ساختار و فرآیندهای خود را منسجمتر طراحی کنند.
