در پی انتشار خبری درباره اعلام برخی سکوهای دوراپزشکی بهعنوان پلتفرمهای فاقد مجوز از سوی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، رئیس کمیسیون سلامت دیجیتال سازمان نظام صنفی رایانهای استان تهران با تأکید بر نقش این کسبوکارها در توسعه دسترسی مردم به خدمات سلامت، تصریح کرد: «فعالیت پلتفرمهای دوراپزشکی طی بیش از یک دهه گذشته در کشور، مبتنی بر ارائه خدمت، خلق ارزش و پاسخ به نیازهای واقعی جامعه بوده و تلقی غیرقانونی بودن این کسبوکارها بدون پشتوانه حقوقی، فاقد وجاهت قانونی است».
به نقل از روابط عمومی سازمان نظام صنفی رایانهای استان تهران ، در پی انتشار نامهای در تاریخ ۵ مردادماه از سوی محمودرضا محقق، مشاور اجرایی معاونت درمان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، خطاب به رئیس مرکز مدیریت آمار و فناوری اطلاعات این وزارتخانه، اعلام شده بود برخی اپلیکیشنهای دوراپزشکی بدون مجوز یا تأییدیه وزارت بهداشت فعالیت میکنند.
در این نامه از سکوهایی مانند دکتر ساینا، اسنپدکتر، پزشکت، دکتردکتر، زوپ، پذیرش ۲۴، پزشکبوک، بهترینو و مشاور پزشکی نام برده شده و عنوان شده بود این پلتفرمها بدون اخذ مجوزهای لازم و احراز هویت پزشکان، اقدام به واسطهگری میان پزشکان، دندانپزشکان، مراکز پزشکی و بیماران میکنند. همچنین در این نامه نسبت به برخی پیامدهای احتمالی از جمله تبلیغات سوء، ارجاع غیراصولی بیماران، ارائه مشاورههای غیرعلمی، سوءاستفاده از نام پزشکان و مداخله در فرآیند نوبتدهی هشدار داده شده و بر ضرورت تدوین ضوابط و اعمال نظارت بر فعالیت این سکوها تأکید شده بود.
مهدی خدادادی، عضو هیأتمدیره و رئیس کمیسیون سلامت دیجیتال نصر تهران، در واکنش به نامه منتشرشده از سوی معاونت درمان وزارت بهداشت که در آن برخی سکوهای دوراپزشکی فاقد مجوز یا تأییدیه این وزارتخانه معرفی شده بودند، گفت: «بررسی جایگاه حقوقی پلتفرمهای سلامت دیجیتال نشان میدهد این کسبوکارها طی سالهای گذشته در چارچوب قوانین کشور فعالیت کردهاند و نقش مؤثری در ارتقای دسترسی مردم به خدمات پزشکی داشتهاند».
او با اشاره به سابقه فعالیت سکوهای دوراپزشکی در کشور افزود: «پلتفرمهای سلامت دیجیتال بیش از ۱۰ سال است که در ایران فعال هستند و در این مدت، بهویژه در دوران همهگیری کرونا، نقش مهمی در استمرار ارائه خدمات سلامت ایفا کردهاند. در شرایطی که دسترسی حضوری بسیاری از مردم به مراکز درمانی با محدودیت مواجه بود، این سکوها کمک کردند ارتباط میان پزشک و بیمار برقرار بماند و خدمات پزشکی بدون ایجاد بار مضاعف بر نظام سلامت و بودجه عمومی کشور ادامه پیدا کند».
خدادادی با اشاره به نقش این کسبوکارها در بحرانهای اخیر نیز اظهار کرد: «در مقاطع مختلف از جمله دوران کرونا و همچنین بحرانها و حوادث اخیر، پلتفرمهای دوراپزشکی توانستند با افزایش دسترسی مردم به پزشکان، مانع از قطع ارتباط بیماران با خدمات سلامت شوند و بخشی از نیازهای جامعه را از مسیرهای فناورانه پاسخ دهند».
رئیس کمیسیون سلامت دیجیتال نصر تهران با تأکید بر اینکه بسیاری از فعالان این حوزه شرکتهای دانشبنیان و فناور هستند، ادامه داد: «شرکتهای فعال در حوزه سلامت دیجیتال طی سالهای گذشته سرمایهگذاری قابل توجهی در توسعه فناوری، ایجاد زیرساخت، اشتغال تخصصی و ارائه خدمات نوآورانه انجام دادهاند و توانستهاند ارزش اقتصادی و اجتماعی قابل توجهی برای کشور خلق کنند».
مجوز کسبوکارها باید از مسیر قانونی تعریف شود
خدادادی در ادامه با اشاره به موضوع مطرحشده درباره ضرورت دریافت مجوز از وزارت بهداشت گفت: «اگر صحبت از الزام یک کسبوکار به دریافت مجوز باشد، این مجوز باید بر اساس قوانین موجود تعریف شده و در چارچوب درگاه ملی مجوزها بهصورت شفاف اعلام شده باشد. بر اساس قانون تسهیل صدور مجوزهای کسبوکار و الزامات مربوط به بهبود فضای کسبوکار، ایجاد الزام برای دریافت مجوزهایی که خارج از فرآیند قانونی و بدون ثبت در درگاه ملی مجوزها تعریف شدهاند، فاقد مبنای قانونی است».
او افزود: «بنابراین اینکه یک مقام یا دستگاه اجرایی، فعالیت یک کسبوکار را صرفاً به دلیل نداشتن مجوزی که فرآیند قانونی تعریف آن طی نشده است، غیرقانونی تلقی کند، خود نیازمند بررسی از منظر حقوقی است و نمیتواند مبنای تصمیمگیری برای محدود کردن فعالیت بخش خصوصی باشد».
عضو هیأتمدیره نصر تهران با تأکید بر ضرورت تعامل میان دولت و بخش خصوصی خاطرنشان کرد: «دستگاههای اجرایی به جای طرح مباحثی که ممکن است موجب ایجاد ابهام برای کسبوکارها شود، بهتر است از ظرفیت شرکتهای فناور و پلتفرمهای سلامت دیجیتال برای حل مسائل نظام سلامت استفاده کنند».
او ادامه داد: «این کسبوکارها میتوانند در کنار نظام سلامت کشور، به افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها، توسعه عدالت در دسترسی به خدمات پزشکی و مدیریت بهتر بحرانها کمک کنند و انتظار میرود سیاستگذاری در این حوزه با رویکرد حمایت، تنظیمگری هوشمند و بهرهگیری از ظرفیت فناوری انجام شود».
خدادادی در پایان تأکید کرد: «سلامت دیجیتال امروز بخشی از مسیر تحول نظام سلامت در دنیاست و ایران نیز برای توسعه این حوزه نیازمند همکاری و همافزایی میان دولت، نهادهای تخصصی و بخش خصوصی است؛ نه ایجاد موانعی که بدون پشتوانه حقوقی میتواند به محدود شدن نوآوری و کاهش دسترسی مردم به خدمات منجر شود».