با وجود تقاضا برای مسکن، قدرت خرید مردم کاهش پیدا کرده است و دلایل مختلفی بر این موضوع تأثیر گذاشتهاند. عضو هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی درمورد این دلایل توضیحاتی داد.
بر اساس آخرین گزارش مرکز آمار ایران، بخش ساختمان در بهار ۱۴۰۵، ۴٪.۶-رشد داشته است. یعنی ساخت و ساز به جای این که بیشتر شود کمتر شده است و بانک مرکزی نیز، برای کل سال ۱۴۰۴، عدد – ۸٪.۱۵- را گزارش کرده است و این عددها برای ما صرفاً آمار نیستند و به خانه مردم مربوط میشوند.
اگر ساخت و ساز کم شود عرضه مسکن نیز کاهش پیدا میکند و فشار بر قیمتها بیشتر میشود. این یعنی افزایش فاصله خریداران با صاحب خانه شدن و سنگینتر شدن فشار اجاره بها بر سفره مستأجران. به همین دلیل باید توجه کرد که در حال حاضر، نیمی از هزینههای خانوار مربوط به هزینههای مسکن است و اگر موانع ساخت و ساز شناخته و برداشته شوند میتوان دوباره چرخ را به حرکت درآورد و تأثیرات مثبت این حرکت نیز، صرفاً به حوزه مسکن محدود نمیشود و رونق ساخت و ساز فقط محدود به تولید مسکن نیست و سیمان، فولاد، آجر و شیشه و کاشی و تأسیسات و حمل و نقل و لوازم خانگی همه به نوعی به صنعت مربوط هستند و هر جایی که ساخت و ساز شروع شود چندین شغل نیز، شکل میگیرد.
بیژن خطیبی، عضو هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی درمورد ساز و کارهای رونق ساخت و ساز و چگونگی به تکاپو انداختن این صنعت پیشران گفت: با وجود رشد منفی در حوزه ساخت و ساز، امّا این کار در کشور در حال انجام است و الان، شرایط رکود تورمی را در کشور داریم. یعنی قدرت خرید مردم کاهش پیدا کرده است و از طرفی دیگر، هزینه ساخت و ساز که عوامل متفاوتی دارد افزایش پیدا کرده است. در نتیجه، وقتی توان مردم ما در خرید کاهش پیدا کند نتیجه آن به صورتی میشود که اگر عرضهای باشد تقاضا، قدرت جذب آن عرضه را ندارد و اگرچه وابستگی ما در حوزه ساخت و ساز به خارج از کشور کاهش پیدا کرده است و بسیاری از موارد مربوط به ساخت و ساز در کشور را خودمان تأمین میکنیم، امّا با افزایش هزینهها رو به رو هستیم.
خطیبی ادامه داد: وقتی همه شاخصهای ما در سال نشان میدهند که از ۷۰-۶۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش تورمی روی کالاها داریم در نتیجه، قیمت ساخت و ساز نیز، افزایش پیدا میکند و از طرفی، قدرت خرید خانوار بسیار کاهش پیدا کرده است؛ به طوریکه یک خانواده معمولی باید چند سال کار کنند تا بتوانند صاحب خانه شوند. به همین دلیل، خیلی نمیتوان با این موضوع مقابله کرد و کشور ما دچار یک جنگ است که بیش از یک سال است به صورت فرسایشی با آن دست و پنجه نرم میکنیم و باید بدانیم که نخستین چیزی که همه دولتها در زمان جنگ به آن توجه میکنند معیشت و خوراک مردم است.
عضو هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی گفت: باید خودمان را با توجه به شرایط متفاوت وفق دهیم و پیشنهاد ما این است که باید مسکن را به متراژ پایینتر سوق دهیم و چارهای جز این نداریم تا جوان کشور بتواند صاحب یک سر پناه شود.
خطیبی ادامه داد: برای این که بتوانیم به چیزی رونق ببخشیم متقاضی آن باید توانایی خرید آن را داشته باشد. زیرا اگر تولید صورت بگیرد، امّا خریدار نداشته باشد باعث سرافکندگی سرمایهگذار در بازار میشود و در حال حاضر، سازندهها با این مسائل رو به رو هستند که قیمت به صورت روزانه تغییر میکند و با این وجود، برای این که بتوانیم قدرت خرید مردم را افزایش دهیم نظام بانکی ما باید با قدرت و اراده بیشتری برای این منظور اقداماتی انجام دهد و وامها را به صورت طولانی مدت به متقاضیان ارائه دهد و امکان بازپرداخت برای آنها باشد و این طور نباشد که به طور مثال؛ ۴ میلیارد وام با اقساط ۹۰ میلیون تومان در ماه به مردم بدهد و بانکها باید به صورت پلکانی برای این منظور اقداماتی انجام دهند تا از رکود تورمی نجات پیدا کنیم. زیرا تقاضا برای خرید مسکن وجود دارد، امّا قدرت خرید وجود ندارد.
عضو هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی افزود: بازار را نمیتوان به صورت دستوری کنترل کرد. زیرا برای مدتی این فنر را جمع نگه میدارند و تنشی که به وجود میآورد باعث افزایش قیمت بیشتر میشود و تولیدکنندگان ما با شرایط سختی دست و پنجه نرم میکنند و در تابستان برق و در زمستان گاز ندارند.