مدیرعامل هلدینگ سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات با تشریح آخرین وضعیت پروژههای توسعهای این مجموعه، از پیشرفت پروژه مس جانجا و اجرای طرحهای گسترده در حوزه معدن، فولاد و انرژی خبر داد و تأکید کرد: تکمیل زنجیره ارزش، توسعه فناوریهای نوین، افزایش ارزش افزوده محصولات معدنی و تقویت بازارهای صادراتی از محورهای اصلی برنامههای «ومعادن» است.
دکتر اردشیر سعدمحمدی مدیرعامل هلدینگ سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات در نشست خبری که در حاشیه نمایشگاه متافو برگزار شد، با تشریح آخرین وضعیت پروژههای این هلدینگ اظهار کرد: در حال حاضر بیش از ۳.۴ میلیارد یورو پروژه در مجموعه سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات در دست اجراست که یکی از مهمترین آنها پروژه معدن و کارخانه کنسانتره مس جانجا در استان سیستان و بلوچستان است.
پیشرفت ۴۰ درصدی پروژه مس جانجا
وی با اشاره به سرمایهگذاری ۴۸۰ میلیون یورویی در این پروژه افزود: طرح مس جانجا تاکنون به پیشرفت فیزیکی حدود ۴۰ درصد رسیده است. همچنین در بخش اکتشاف، حدود ۱۹۵ کیلومتر مربع عملیات ژئوفیزیک و نزدیک به ۶۱ هزار متر حفاری عمقی با هدف تعیین ساختار سهبعدی و بررسی کیفیت ذخیره معدنی انجام شده است.
مدیرعامل هلدینگ سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات ادامه داد: نتایج مطالعات اکتشافی برای ارزیابی و طراحی کارخانه مورد استفاده قرار گرفته و در حال حاضر عملیات اجرایی، احداث سولهها و زیرساختهای کارخانه در جریان است. تجهیزات اصلی این کارخانه از جمله سگمیل، بالمیل و سلولهای فلوتاسیون نیز در مراحل مختلف ساخت قرار دارند و میزان پیشرفت ساخت برخی تجهیزات بین ۳۰ تا ۷۵ درصد است.
سعدمحمدی ابراز امیدواری کرد تجهیزات مورد نیاز تا پایان سال جاری به کشور منتقل شود تا عملیات نصب آنها از سال آینده آغاز شود.
وی با تشریح ویژگیهای فنی و اقتصادی این پروژه گفت: معدن جانجا با عیار خوراک حدود ۰.۲۶ درصد و ظرفیت ورود سالانه ۱۶ میلیون تن ماده معدنی، یکی از طرحهای مهم صنعت مس کشور خواهد بود. حجم عملیات باطلهبرداری این معدن نیز نزدیک به ۶۰ میلیون تن برآورد شده و مجموع عملیات معدنی سالانه آن میتواند به حدود ۷۵ میلیون تن برسد.
وی تصریح کرد: کارخانه کنسانتره مس جانجا با ظرفیت تولید سالانه ۱۵۰ هزار تن، قابلیت ایجاد بیش از ۴۰۰ میلیون دلار درآمد را دارد. با توجه به صادراتی بودن بخش عمده تولیدات این مجموعه، ارزآوری حاصل از آن میتواند زمینه تأمین مالی و توسعه پروژههای جدید در منطقه سیستان و بلوچستان را فراهم کند.
مدیرعامل «ومعادن» با اشاره به اشتغالزایی این طرح اظهار کرد: در حال حاضر بیش از ۸۰۰ نفر در منطقه مشغول فعالیت هستند و امیدواریم این پروژه در سال ۱۴۰۷ به مرحله تولید برسد.
آخرین وضعیت پروژههای آهن اسفنجی و فولادی
سعدمحمدی در ادامه به تشریح وضعیت سایر پروژههای هلدینگ پرداخت و گفت: در حال حاضر پروژههای تولید آهن اسفنجی در چهار منطقه در دست اجراست. پروژه اقلید حدود ۴۰ درصد، پروژه اردبیل ۷۶ درصد و با احتساب زیرساختها و یوتیلیتیها حدود ۶۷ درصد پیشرفت دارد. پروژه کردستان در بیجار نیز به پیشرفت حدود ۷۰ درصدی رسیده است.
وی افزود: پروژههای مرتبط با منطقه تفت نیز در بخشهای مختلف از جمله واحد ذوب و آهن اسفنجی در حال اجرا هستند و پیشبینی میشود بخش عمده این طرحها در سال ۱۴۰۷ به نتیجه برسند.
مدیرعامل هلدینگ سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات با اشاره به برنامه این مجموعه برای تکمیل زنجیره تولید اظهار کرد: در کنار اجرای پروژههای فولادی، برنامهریزی برای تولید الکترود گرافیتی و فروآلیاژهای مورد نیاز واحدهای تولیدی نیز در دستور کار قرار دارد. در همین راستا، سرمایهگذاری برای تولید فروکروم و فرومنگنز در کارخانه شیروان دنبال میشود تا بخشی از نیاز واحدهای زیرمجموعه از طریق تولید داخلی تأمین شود.
وی همچنین از شناسایی حدود ۳۵۰ میلیون تن ذخیره سنگآهن در فعالیتهای اکتشافی صبانور خبر داد و گفت: پروژه گندلهسازی یک میلیون تنی صبا امید غرب به پیشرفت فیزیکی ۸۷ درصدی رسیده است و امیدواریم تا پایان سال آینده تکمیل شود.
سعدمحمدی درباره پروژه کارخانه کنسانتره ۲.۵ میلیون تنی صبانور نیز اظهار کرد: این پروژه در حال حاضر حدود ۲۴ درصد پیشرفت فیزیکی دارد و امیدواریم با تداوم روند اجرایی، در سال ۱۴۰۷ به پیشرفت بالای ۷۰ درصد برسد و در ادامه وارد مدار بهرهبرداری شود.
افزایش راندمان نیروگاه با اجرای طرح بخار
وی در بخش دیگری از سخنان خود به پروژههای نیروگاهی این هلدینگ اشاره کرد و گفت: نیروگاه ۳۶۰ مگاواتی سمنان به بهرهبرداری رسیده و برق تولیدی آن در حال عرضه است.
مدیرعامل «ومعادن» افزود: پروژه ۳۶۰ مگاواتی نیروگاه بخار نیز با هدف افزایش راندمان نیروگاه در دست اجراست و با تکمیل آن، راندمان تولید از حدود ۳۵ درصد به ۵۳ درصد افزایش خواهد یافت.
وی تأکید کرد: این طرح علاوه بر افزایش ظرفیت تولید برق، موجب ارتقای بهرهوری، بهبود شرایط اقتصادی نیروگاه و کاهش آثار زیستمحیطی تولید انرژی خواهد شد.
سودآوری هلدینگهای سرمایهگذاری را نمیتوان با شرکتهای تولیدی مقایسه کرد
سعدمحمدی در پاسخ به پرسشی درباره کاهش سود دلاری برخی شرکتهای معدنی و فلزی اظهار کرد: مقایسه عملکرد ششماهه هلدینگهای سرمایهگذاری با شرکتهای تولیدی مانند گلگهر و چادرملو، مقایسه دقیقی نیست؛ چراکه ماهیت فعالیت این مجموعهها با یکدیگر تفاوت دارد.
وی توضیح داد: شرکتهای تولیدی از محل فروش محصولات خود بهصورت مستمر درآمد کسب میکنند، اما هلدینگهای سرمایهگذاری بهعنوان نهاد مالی، سود خود را بر اساس عملکرد شرکتهای زیرمجموعه و میزان سود تقسیمی آنها در پایان سال مالی شناسایی میکنند. بنابراین، سود ششماهه نمیتواند معیار مناسبی برای ارزیابی عملکرد نهایی این مجموعهها باشد.
مدیرعامل «ومعادن» با اشاره به ثبت حدود ۱۸ همت سود در سال گذشته گفت: برآورد ما این است که سود مجموعه در سال جاری نیز در سطح بسیار مناسبی قرار گیرد و عملکرد بهتری نسبت به سال گذشته ثبت شود.
وی همچنین افزایش نرخ ارز را از عوامل اثرگذار بر نحوه نمایش سود دلاری شرکتها دانست و افزود: حتی در صورت رشد سود ریالی، افزایش نرخ ارز میتواند موجب شود رقم سود دلاری کاهشیافته به نظر برسد. البته شرکتهای صادراتمحور به دلیل دریافت درآمد ارزی، شرایط متفاوتی دارند.
ارزش پرتفوی بورسی «ومعادن» بیشتر از ارزش بازار هلدینگ است
سعدمحمدی در ادامه با اشاره به ارزش بازار سهام این هلدینگ گفت: ارزش بازار «ومعادن» در حال حاضر حدود ۲۵۵ همت است، در حالی که ارزش روز پرتفوی بورسی این مجموعه به حدود ۴۵۵ همت میرسد.
وی با اشاره به سرمایهگذاری این هلدینگ در شرکت ملی صنایع مس ایران اظهار کرد: تنها سهم حدود پنج درصدی ما در شرکت ملی مس، با توجه به ارزش بازار این شرکت، ارزشی در حدود ۲۰۰ همت دارد.
وی اضافه کرد: علاوه بر داراییهای بورسی، شرکتها و پروژههای غیربورسی ارزشمندی نیز در مجموعه وجود دارد که در ارزش بازار فعلی سهام هلدینگ منعکس نشدهاند. برای نمونه، شرکت زغالسنگ طبس دارای ارزش کارشناسی قابل توجهی است و شرکت کاتالیست ایرانیان، برخی شرکتهای فولادی و پروژههای سرمایهگذاری نیز از جمله این داراییها هستند.
تأمین مالی پروژهها با منابع داخلی امکانپذیر نیست
مدیرعامل «ومعادن» در پاسخ به پرسشی درباره سرعت اجرای پروژههای هلدینگ اظهار کرد: برای ارزیابی عملکرد پروژهها باید محدودیتهای مالی و ساختار فعالیت هلدینگهای سرمایهگذاری را نیز در نظر گرفت.
وی با اشاره به سود ۱۸ همتی سال گذشته گفت: حدود ۳۵ درصد این سود، معادل نزدیک به ۶ تا ۷ همت، بهعنوان سود نقدی میان سهامداران تقسیم شده است. از سوی دیگر، بخشی از منابع باقیمانده نیز باید برای افزایش سرمایه شرکتهای زیرمجموعه و تأمین مالی طرحهای توسعهای اختصاص یابد.
وی افزود: برای نمونه، شرکت تجلی توسعه معادن و فلزات در سال جاری افزایش سرمایه پنج همتی داشته که با توجه به سهم ۵۸ درصدی «ومعادن»، حدود سه همت از منابع هلدینگ را به خود اختصاص میدهد. شرکتهای دیگری مانند صبانور، گلگهر، چادرملو و ملی مس نیز برای اجرای طرحهای توسعهای به افزایش سرمایه نیاز دارند.
سعدمحمدی با بیان اینکه ارزش پروژههای در دست اجرای این مجموعه بیش از ۶۰۰ همت برآورد میشود، تصریح کرد: تأمین مالی چنین حجم بزرگی از سرمایهگذاری با منابع داخلی بهتنهایی امکانپذیر نیست و باید از ابزارهای متنوع مالی استفاده کرد.
وی ادامه داد: هلدینگهای سرمایهگذاری بهعنوان نهاد مالی، محدودیتهایی برای دریافت مستقیم تسهیلات بانکی دارند و معمولاً شرکتهای زیرمجموعه باید برای دریافت تسهیلات اقدام کنند. در برخی موارد نیز به دلیل ساختار سهامداری و ضرورت اخذ مجوزهای قانونی، فرآیند تأمین مالی زمانبر میشود.
مدیرعامل «ومعادن» تأکید کرد: با وجود ضرورت افزایش سرعت اجرای پروژهها، تأمین مالی باید متناسب با شرایط اقتصادی، زمان ورود پروژه به بازار و میزان سودآوری آن انجام شود؛ چراکه استفاده از تسهیلات سنگین و تحمیل هزینه مالی بالا ممکن است در نهایت به زیان اقتصادی پروژه منجر شود.
اولویت تأمین مالی با پروژههای نزدیک به بهرهبرداری است
سعدمحمدی در پاسخ به پرسشی درباره برنامه مدیریت هلدینگ برای عبور از شرایط اقتصادی و آثار جنگ بر فعالیت شرکتها گفت: در شرایط فعلی، اولویت تأمین منابع مالی به پروژههایی اختصاص یافته است که پیشرفت فیزیکی بالاتری دارند و میتوانند در مدت کوتاهتری به بهرهبرداری برسند.
وی افزود: پروژههایی مانند آهن اسفنجی اردبیل، کردستان و گندلهسازی صبانور در اولویت قرار گرفتهاند؛ زیرا تکمیل سریعتر آنها امکان ایجاد گردش مالی و تأمین بخشی از منابع مورد نیاز سایر پروژهها را فراهم میکند.
وی با اشاره به هزینه بالای تأمین مالی در کشور اظهار کرد: هزینه پول در شرایط فعلی به بیش از ۴۰ درصد رسیده است و همین موضوع ضرورت توجه به ارزش زمانی پول و اولویتبندی سرمایهگذاریها را دوچندان میکند.
بهرهگیری از هوش مصنوعی و فناوریهای جدید در اکتشاف
مدیرعامل هلدینگ سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات در بخش دیگری از این نشست، با تأکید بر ضرورت استفاده از فناوریهای جدید در صنعت معدن گفت: بهرهوری صرفاً با مقایسه میزان تولید یا سود یک سال با سال گذشته قابل ارزیابی نیست، بلکه باید استفاده از فناوریهای جدید برای کاهش هزینهها و افزایش سودآوری را نیز در نظر گرفت.
وی افزود: استفاده از هوش مصنوعی در صنعت معدن نیازمند سرمایهگذاری در تجهیزات و زیرساختهای مناسب است. در حوزه اکتشاف نیز بهکارگیری سامانههای طیفسنجی، پهپادهای تخصصی، دستگاههای حفاری جدید و تجهیزات پیشرفته ژئوفیزیک میتواند دقت عملیات را افزایش دهد.
سعدمحمدی با اشاره به تشکیل شورای راهبردی بخش معدن به دستور وزیر صنعت، معدن و تجارت اظهار کرد: یکی از محورهای اصلی این شورا، بهروزرسانی آموزشهای دانشگاهی و اصلاح سرفصلهای آموزشی متناسب با فناوریهای جدید است.
وی خاطرنشان کرد: پیش از ورود تجهیزات و فناوریهای جدید، باید نیروی انسانی متخصص و آموزشدیده تربیت شود تا بتوان از ظرفیت فناوریهای نوین در بخش معدن و صنایع معدنی بهدرستی استفاده کرد.
ادامه فعالیتهای اکتشافی در مناطق مختلف کشور
سعدمحمدی همچنین درباره فعالیتهای اکتشافی هلدینگ گفت: دو شرکت یاقوت و تجلی در حوزه اکتشاف فعالیت دارند که بهترتیب چهار و هفت دستگاه حفاری در اختیار دارند.
وی ادامه داد: در سالهای گذشته نزدیک به ۱۰۰ هزار متر حفاری اکتشافی در مناطق مختلف انجام شده و فعالیتها در محدودههایی مانند کردستان و بهویژه منطقه بیجار و گلالی ادامه دارد.
مدیرعامل «ومعادن» با اشاره به فعالیت شرکت پایا نیز اظهار کرد: این شرکت حدود ۱۴ محدوده اکتشافی در حوزههای مس، طلا، سنگآهن، سرب و روی در اختیار دارد و بخشی از این محدودهها به مرحله دریافت پروانه اکتشاف رسیدهاند.
وی درباره پروژه عناصر نادر خاکی شرکت تجلی نیز گفت: فعالیتهای اجرایی این پروژه آغاز شده و سرمایهگذاری در این بخش در حال پیگیری است، اما با توجه به شرایط موجود، ترجیح میدهیم جزئیات بیشتری از آن در زمان مناسب اعلام شود.
تصمیمگیری درباره خامفروشی باید بر اساس توجیه اقتصادی باشد
سعدمحمدی در پاسخ به پرسشی درباره برنامههای صادراتی و جلوگیری از خامفروشی اظهار کرد: تکمیل زنجیره ارزش و افزایش ارزش افزوده مواد معدنی از اهداف اصلی صنعت معدن است، اما تصمیمگیری درباره تبدیل مواد معدنی به محصولات نهایی باید بر اساس شرایط بازار و محاسبات اقتصادی انجام شود.
وی افزود: در برخی مقاطع ممکن است فروش کنسانتره از نظر اقتصادی سودآورتر از تبدیل آن به فلز باشد و در شرایط دیگری، فرآوری بیشتر و تولید محصول نهایی توجیه اقتصادی بالاتری داشته باشد.
مدیرعامل «ومعادن» تأکید کرد: معیار اصلی باید ایجاد بیشترین ارزش اقتصادی، افزایش ارزآوری و اشتغالزایی برای کشور باشد و نمیتوان بدون توجه به شرایط بازارهای داخلی و بینالمللی، همه تصمیمها را با یک معیار ثابت ارزیابی کرد.
وی با اشاره به ظرفیت تولید فولاد کشور گفت: با توجه به افزایش ظرفیتهای فولادی و نزدیک شدن تولید کشور به حدود ۷۰ میلیون تن، ضروری است بخشی از سرمایهگذاریهای آینده به سمت صنایع با فناوری پیشرفته و محصولات دارای ارزش افزوده بالاتر هدایت شود.
سعدمحمدی خاطرنشان کرد: توسعه بازارهای صادراتی و حضور مؤثر در بازارهای جهانی نیازمند تدوین استراتژی مشخص است و باید متناسب با تحولات فناوری و نیاز بازارهای بینالمللی، مسیر جدیدی برای سرمایهگذاری در صنایع معدنی و فلزی تعریف شود.
وی در پایان ابراز امیدواری کرد با تکمیل پروژههای در دست اجرا و ورود آنها به مدار تولید طی سه تا چهار سال آینده، هلدینگ سرمایهگذاری توسعه معادن و فلزات به مجموعهای بزرگتر با ارزش دارایی و توان تولیدی بالاتر تبدیل شود.