یک کارشناس بازار سرمایه با اشاره به نقش کلیدی ابزار «گواهی سپرده کالایی» بورس کالا در بازاریابی تخصصی کالا، عنوان کرد: این ابزار با حذف ریسکهای حملونقل، سرقت و فساد و همچنین رفع چالش «اجبار به تحویل»، موجب ورود تجار، تولیدکنندگان و مصرفکنندگان در کنار سرمایهگذاران به بازار شده و این ابزار به مرور میتواند فشار تقاضا را از روی بازارهای سنتی همچون طلا و نقره بردارد.
گواهی سپرده، جذاب تر از معاملات فیزیکی
مهدی آزاد مدیر مشتقات مالی کارگزاری مفید در گفتوگو با کالاخبر در تحلیل ساختار جدید بازار کالا اظهار داشت: بزرگترین مانع ورود سرمایهگذاران به بازارهای فیزیکی، چالش «اجبار به تحویل کالا» بود. در حالت سنتی، سرمایهگذار به دلیل ریسکهای مربوط به نگهداری، حملونقل، احتمال سرقت و خرابی کالا، تمایلی به ورود نداشت؛ اما اکنون با راهاندازی گواهیهای سپرده جدید، این ریسکها بهطور کامل از میان برداشته شده و شاهد جذب سرمایهگذاران مختلف به این بازار هستیم.
وی موضوع استانداردسازی کالا را عامل دیگر در استقبال سرمایهگذاران از این ابزار خواند و افزود: ضمانت اجرایی این سازوکار توسط بورس کالا است و سرمایهگذاران با خیال آسوده وارد این بازار میشوند. همچنین قوانین و مقررات مناسبی که تدوین شده، امکان معاملات بهصورت آنلاین و همچنین وجود شفافیت قیمت از دیگر مزایای این ابزارهاست. آنلاین بودن معاملات یکی از علل استقبال از این معاملات است و همین امر به این بازار اعتبار و وزن داده است.
آزاد خاطرنشان کرد: گواهی سپرده کالایی برای دارندگان دارایی پایه نیز از این جهت جذاب است که میتواند تأمین مالی انجام دهد. به عبارت دیگر، تأمین مالی در این بازار برای تولیدکننده راحتتر شده است.
فضای امن برای بازیگران تخصصی بازار
مدیر مشتقات مالی کارگزاری مفید تأکید کرد: با این سازوکار، بازیگران تخصصی بازار از جمله تجار، تولیدکنندگان و مصرفکنندگان در کنار سرمایهگذاران تحلیلگر که با استفاده از ابزارهای تکنیکال و فاندامنتال وارد عمل میشوند، اکنون فضای امنی برای فعالیت دارند. در واقع، گواهی سپرده نقص مهمی را که در بازار فیزیکی وجود داشت، برطرف کرده است.
کاهش فشار تقاضا از بازار طلا و نقره
وی به یک نکته استراتژیک اشاره کرد و گفت: وجود داراییهای پایه جدید نظیر قیر، مس و … باعث میشود فشار تقاضا از روی بازار سنتی طلا و نقره برداشته شود. سرمایهگذار به دنبال بیشترین سود است و وقتی ببیند در بازار کالای جدید، بازدهی در مقاطع خاصی حتی بیشتر از طلا و نقره بوده است به سمت آن بازار حرکت میکند. این موضوع باعث تخصصیتر شدن چرخه سرمایه در اقتصاد میشود.
آزاد افزود: به واسطه تخصصی بودن داراییهای پایه جدید، افراد متخصص وارد این بازار شدند و این موضوع به شکلگیری بازار و حرکت آن و بازدهی مطلوب آنها انجامیده است. بنده به آینده این داراییها و همینطور داراییهای جدیدی که قرار است اضافه شود خوشبین هستم و حرکت به این سمت میتواند ارزش معاملات آن را از بازار فیزیکی نیز فراتر ببرد.
آینده بازار کالا؛ از استانداردسازی تا تکمیل زنجیره ابزارها
آزاد در پاسخ به این پرسش که چه کالاهایی پتانسیل ورود به بازار گواهی سپرده بورس کالا را دارند، توضیح داد: هر دارایی پایهای که دارای بازار فیزیکی روان و قابلیت استانداردسازی باشد و امکان تعریف انبار برای آن وجود داشته باشد، میتواند وارد بازار گواهی سپرده و مشتقات شود. بورس کالا در حال حرکت به سمت الگوهای جهانی است که در آن تمرکز بر «ابزار» و «عدم اجبار به تحویل» است.
وی در خصوص نقش ابزارهای جدید نظیر صندوقهای تخصصی (مانند صندوقهای قیر، مس، فرآوردههای نفتی یا چندکالایی) اظهار داشت: راهاندازی ابزارهای جدید حول یک دارایی پایه مثل صندوقها باعث تکمیل زنجیره ابزارهای مالی و ایجاد ثبات در بازار میشود. وقتی یک دارایی پایه همزمان دارای ابزارهای آتی، آپشن، گواهی سپرده و صندوق باشد، عمق بازار افزایش یافته و سرمایهگذاران میتوانند با استراتژیهای متنوع، مدیریت بهتری بر ورود و خروج خود داشته باشند.
گام نهایی: تبدیل گواهی سپرده به وثیقه بانکی
مدیر مشتقات مالی کارگزاری مفید در پایان سخنان خود به یکی از موثرترین اتفاقات آینده این بازار اشاره کردو گفت: یکی از عوامل اصلی توسعه بازار گواهی سپرده، پذیرش آن به عنوان وثیقه در نظام مالی و بانکی است. پیگیری بورس کالا برای اتصال گواهیهای سپرده به «سامانه جامع وثایق» میتواند نقطه عطفی باشد. با نهایی شدن این اتفاق و با پذیرش گواهیها به عنوان وثیقه بانکی، اقبال به این بازار بهشدت افزایش خواهد یافت و ارزش معاملات آن پتانسیل عبور از بازار فیزیکی را خواهد داشت.