گزارش پژوهشی «تحلیل پیشرانها، اثرات متقابل و سناریوهای آینده بازار بیمههای مراقبت بلندمدت در ایران» با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر آینده این بازار، بررسی روابط متقابل میان آنها و ترسیم سناریوهای محتمل توسعه بیمههای مراقبت بلندمدت در کشور تدوین شده است.
این پژوهش با رویکرد آیندهپژوهی و بر پایه تحلیل کیفی و سناریونگاری انجام شده است. در مرحله نخست، با مرور نظاممند مطالعات داخلی و بینالمللی و بهرهگیری از نظر خبرگان، ۱۸ پیشران مؤثر بر آینده بازار بیمههای مراقبت بلندمدت در هفت بُعد شناسایی و طبقهبندی شده است. سپس، با استفاده از پرسشنامههای اهمیت و عدم قطعیت و تحلیل ساختاری میکمک (MICMAC)، میزان اهمیت و روابط اثرگذاری و اثرپذیری این پیشرانها بررسی شده است.
بر اساس نتایج پژوهش، پنج پیشران کلیدی شامل ثبات اقتصاد کلان، توسعه و نوآوری بازار بیمههای مراقبت بلندمدت، نظام تأمین مالی و پایداری مالی مراقبت بلندمدت، حکمرانی و تنظیمگری این حوزه و سیاستهای حمایتی دولت و مشارکت بخش خصوصی برای تدوین سناریوهای آینده انتخاب شدهاند.
در ادامه، پنج سناریوی محتمل برای آینده بازار بیمههای مراقبت بلندمدت در ایران شامل «جهش و بلوغ بازار»، «توسعه تدریجی»، «رشد نامتوازن»، «رکود و بحران بازار» و «تحول نوآورانه با حمایت محدود دولت» تدوین شده است. در این بخش، پیامدها، فرصتها و چالشهای هر سناریو برای بیمهگذاران، شرکتهای بیمه و سیاستگذاران مورد تحلیل قرار گرفتهاند.
یافتههای پژوهش نشان میدهد که مسیر آینده این بازار به تعامل میان شرایط اقتصاد کلان، کیفیت حکمرانی، پایداری منابع مالی، ظرفیت نوآوری صنعت بیمه و میزان حمایت دولت وابسته است. بر همین اساس، گزارش مجموعهای از توصیههای سیاستی را در سه سطح ارائه میکند: در سطح فرابخشی، بر ایجاد ثبات نسبی در اقتصاد کلان و طراحی سازوکارهای پایدار تأمین مالی خدمات مراقبت بلندمدت تأکید شده است؛ در سطح سناریومحور، مدیریت ریسک و حفظ پایداری بازار متناسب با شرایط محتمل مورد توجه قرار گرفته و در سطح ذینفعان نیز پیشنهادهایی از جمله طراحی مشوقهای مالیاتی، توسعه استانداردهای نظارتی و ارائه محصولات بیمهای متناسب با نیازهای سالمندان مطرح شده است.
نتایج این پژوهش میتواند مبنایی برای سیاستگذاری، برنامهریزی توسعه بازار بیمههای مراقبت بلندمدت و تدوین راهکارهای مواجهه با چالشهای ناشی از سالمندی جمعیت در ایران قرار گیرد.
علاقهمندان میتوانند برای دریافت و مطالعه این گزارش پژوهشی به وبسایت پژوهشکده بیمه مراجعه نمایند.